Üzüm sirkesi, Türk mutfağının en köklü malzemelerinden biri. Taze üzümün asidiyle olgunlaşan bu sirke, hem salata soslarına hem de pişirme tariflerine kendine özgü bir derinlik katar. Aşağıda evde kolayca uygulayabileceğiniz dört tarifi bir araya getirdik.
Üzüm Sirkesi Salata Sosu
Bu sos, yeşil yapraklı salataların yanı sıra közlenmiş sebze tabaklarına da yakışır.
Malzemeler
- 3 yemek kaşığı üzüm sirkesi
- 5 yemek kaşığı zeytinyağı
- 1 tatlı kaşığı bal
- 1 diş sarımsak (rendelenmiş)
- Tuz ve karabiber
Yapılışı
- Tüm malzemeleri küçük bir kavanoza koyun.
- Kapağı sıkıca kapatıp 30 saniye çalkalayın.
- Hemen servis edin ya da buzdolabında en fazla iki gün bekletin.
Sos bekledikçe zeytinyağı ve sirke ayrışır, kullanmadan önce tekrar çalkalayın. Sosu roka, marul veya frisée gibi acımsı yapraklarla eşleştirirseniz balın hafif tatlılığı daha belirgin hissedilir.
Üzüm Sirkesiyle Et Marinesi
Tavuk göğsü ya da kuzu pirzolası için işe yarar, sade bir marine.
Malzemeler
- 4 yemek kaşığı üzüm sirkesi
- 3 yemek kaşığı zeytinyağı
- 1 tatlı kaşığı kuru kekik
- 1 tatlı kaşığı tatlı kırmızı biber
- Tuz
Yapılışı
- Malzemeleri karıştırın.
- Eti marine karışımına bulayın, sızdırmaz bir kaba alın.
- Buzdolabında en az 2 saat, ideal olarak bir gece bekletin.
- Marine suyunu süzerek eti ızgaraya ya da fırına verin.
Üzüm sirkesinin asidi eti yumuşatırken kekik ve biber aromatik bir kabuk oluşturur. Marine işlemi bittikten sonra kalan sosu pişirme sırasında üzerine fırçalamayın, çiğ et teması olan sıvıyı ayrı tutmak hijyen açısından önemlidir.
Üzüm Sirkeli Turşu Salamurası
Kısa süreli, hızlı bir turşu için pratik bir tarif. Salatalık, havuç veya ince doğranmış lahana ile deneyebilirsiniz.
Malzemeler
- 1 su bardağı üzüm sirkesi
- 1 su bardağı su
- 1 tatlı kaşığı tuz
- 1 tatlı kaşığı toz şeker
- İsteğe göre sarımsak, defne yaprağı, tane karabiber
Yapılışı
- Sirke, su, tuz ve şekeri tencereye alıp kısık ateşte tuz ve şeker eriyene kadar karıştırın, kaynatmayın.
- Salamurayı oda sıcaklığına soğumaya bırakın.
- Sebzeleri temiz bir kavanoza dizin, soğuk salamurayı üzerine dökün.
- Kapağını kapatıp buzdolabında 24 saat bekletin.
Bu turşu uzun süreli saklamak için değil, taze tüketmek için uygundur. Hazırladıktan sonra en geç üç gün içinde tüketmeniz önerilir. Üzüm sirkesi kullandığınızda salamura hafif meyvemsi ve yuvarlak bir ekşilik kazanır, elma sirkesine kıyasla daha yumuşak bir tat profili ortaya çıkar.
Üzüm Sirkesiyle Soğan Reçeli
Et yemeklerinin ve peynirlerin yanında sunabileceğiniz, hafif ekşimsi bir soğan reçeli.
Malzemeler
- 4 orta boy kırmızı soğan (ince halkalar)
- 3 yemek kaşığı üzüm sirkesi
- 2 yemek kaşığı toz şeker
- 1 yemek kaşığı zeytinyağı
- Bir tutam tuz
Yapılışı
- Zeytinyağını orta ateşte ısıtın, soğanları ekleyin.
- Soğanlar pembeleşene kadar 8-10 dakika karıştırarak kavurun.
- Şekeri ekleyip 2 dakika daha pişirin.
- Üzüm sirkesini ve tuzu ilave edin, ateşi kısın.
- Sıvı çekene ve soğanlar koyu bir renk alana kadar, yaklaşık 10 dakika daha pişirin.
- Oda sıcaklığına soğutup servis edin ya da kapalı kapta buzdolabında birkaç gün saklayın.
Taze ekmekle, olgunlaşmış peynirlerle veya ızgara et tabaklarının yanında harika bir ek olur. Reçeli cam kavanozda, ağzı sıkıca kapalı biçimde buzdolabında saklarsanız beş güne kadar tazeliğini korur.
Saklama ve Kullanım Tüyoları
Üzüm sirkesi, açıldıktan sonra doğrudan güneş almayan serin bir dolapta saklanmalıdır. Şişenin kapağını her kullanımdan sonra iyice kapatmak, sirkenin keskin ekşi aromasını uzun süre korumasını sağlar. Yukarıdaki tariflerde kullanılmayan miktarı sarımsak ya da taze otlarla küçük bir kavanoza aktarabilir, birkaç gün içinde kullanmak üzere buzdolabında bekletebilirsiniz. Bu şekilde hem israf önlenir hem de aromatik bir sofra sirkesi hazırlanmış olur.
Kamber Gurme olarak farklı meyve ve bitkilerden üretilen sirke çeşitlerini keşfedebilir, mutfağınıza en uygun olanı seçebilirsiniz. Turşu ve marine tariflerinde farklı tatlar denemek istiyorsanız sarımsak limon maydanoz sirkesi tarifleri de ilginizi çekebilir.
Üzüm sirkesi, dengeli beslenme düzenine katkı sağlayabilecek bir gıda ürünüdür. Tıbbi tedavi amacı taşımaz, herhangi bir hastalığın teşhis, tedavi veya önlenmesi amacıyla kullanılmamalıdır.